Prioriteiten en kansen in mijn landschap

Stap 1: Landschapsgericht advies

In Nederland komen veel soorten bestuivers voor met elk eigen voorkeur voor hun leefgebied. Denk aan ongeveer 360 soorten wilde bijen en hommels en 330 soorten zweefvliegen. Bij de invulling van beschermingsbeleid voor bestuivers op landschapsschaal, is het dan ook een uitdaging om deze soorten allemaal voldoende te bedienen.

Om deze diversiteit overzichtelijk en praktisch te maken, zijn ze samen­gebracht in zeven ecoprofielen voor bestuivers. Voor elk ecoprofiel zijn specifieke bouwstenen ontwikkeld voor een landschap waarin ze duurzaam kunnen voorkomen.

Dit denken in ecoprofielen helpt u om prioriteiten te stellen. Ziet u in uw landschap al veel bouwstenen terug die passen bij een bepaald ecoprofiel, probeer dan te variëren en geef prioriteit aan bouwstenen voor andere ecoprofielen.

Download Landschapsgericht advies

De zeven ecoprofielen

Bosrand & grazig

Dit ecoprofiel omvat soorten die gebruikmaken van opgaande begroeiing met bomen, struiken en ruigteplanten voor voedsel en/of voortplanting, maar die daarnaast ook gebruikmaken van droge, grazige terreinen met wat open plekjes (en voor diverse zweefvliegen ook moerassige plekken). Sommige soorten gebruiken de bomen en struiken uitsluitend voor hun voedsel en gebruiken open terrein om te nestelen. Ook het omgekeerde komt voor, bijvoorbeeld bij bijen die in dood hout en holle takken nestelen en hun voedsel halen uit bloemen in het grasland. Deze soorten komen voor in structuurrijke bosranden, maar vaak ook in tuinen, parken en plantsoenen.

Illustratie Tool Kansenkaart

Stap 2: Kansenkaart voor het bijenlandschap (verwacht eind 2026)

Het is waardevol om een kaart te maken die laat zien waar in een gebied al bouwstenen van een bijenlandschap aanwezig zijn, en waar de beste kansen liggen om het leefgebied van bestuivers te versterken. Deze kansenkaart helpt bij de planning en prioritering van ruimtelijke maatregelen. 

Met behulp van een model op basis van bestaande ruimtelijke data en ecoprofiel-normen voor bestuivers kan zo’n kaart worden opgesteld (zie de tool Landschaps­gericht advies). Dit is momenteel nog specialistisch en arbeidsintensief werk. 

Er wordt gewerkt aan een ‘Doe-het-zelf-methodiek’ waarmee gemeenten, gebiedscollectieven en provincies zelf een kansenkaart kunnen maken. 

Heeft u nu al behoefte aan een kansen­kaart voor uw gebied? Dan adviseren we om een expert te raadplegen of een kaart te laten maken door WENR, die hiervoor een model beschikbaar heeft.

Voorbeelden van een kansenkaart

Wageningen Environmental Research en Coördinatiepunt Landschapsbeheer Brabants Landschap hebben voor West-Brabant de gebiedskenmerken en de kansen die er in een gebied zijn geïnventariseerd en verwerkt op de Kansenkaart.

Voorbeeldkaart